Ana Sayfa

Risale.mobi

Külliyat'da Ara

Üçüncü Lem’a

Bu Lem’aya bir derece his ve zevk karışmış. His ve zevkin coşkunlukları ise, aklın düsturlarını, fikrin mizanlarını çok dinlemediklerinden ve müraat etmediklerinden, bu Üçüncü Lem’a mantık mizanlarıyla tartılmamalı.

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

كُلُّ شَىْءٍ هَالِكٌ اِلاَّ وَجْهَهُ لَهُ الْحُكْمُ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُونَ 1

âyetinin meâlini ifade eden 2 يَا بَاقِى أَنْتَ الْبَاقِى - يَا بَاقِى أَنْتَ الْبَاقِى iki cümlesi, mühim iki hakikati ifade ediyorlar. Ondandır ki, Nakşîlerin rüesasından bir kısım, bu iki cümle ile kendilerine bir hatme-i mahsus yapıp muhtasar bir hatme-i Nakşiye hükmünde tutuyorlar. Madem o azîm âyetin meâlini bu iki cümle ifade ediyor. Biz bu iki cümlenin ifade ettiği iki hakikat-i mühimmenin birkaç nüktesini beyan edeceğiz.

BİRİNCİ NÜKTE

Birinci defa يَا بَاقِى أَنْتَ الْبَاقِى bir ameliyat-ı cerrahiye hükmünde kalbi mâsivâdan tecrit ediyor, kesiyor. Şöyle ki:

İnsan, mahiyet-i câmiiyeti itibarıyla, mevcudatın hemen ekserîsiyle alâkadardır. Hem insanın mahiyet-i câmiasında hadsiz bir istidad-ı muhabbet derc edilmiştir.

Sonraki Sayfa
İkinci Lem'aDördüncü Lem'a
Lügatler Dipnotlar Tüm Kitaplar Lem'alar  Üçüncü Lem'a  

Lügatler

Geri

alâkadar : alâkalı, ilgili
ameliyat-ı cerrâhiye : cerrahî operasyon, ameliyat
âyet : Kur’ân’ın her bir cümlesi
azîm : büyük, yüce
beyan etme : açıklama
derc edilmek : yerleştirilmek
düstur : kural, kanun
ekserî : çoğunluk
hadsiz : sınırsız
hakikat : doğru gerçek
hakikat-i mühimme : önemli gerçek
hatme-i mahsus : Kur’ân’dan veya hadisten alınan belirli duaları okuyup bitirmek
hatme-i Nakşiye : Nakşî tarikatı mensuplarının okuyup bitirdikleri belirli dualar
his : duygu
istidad-ı muhabbet : sevme kabiliyeti
itibarıyla : açısından
lem’a : parıltı
mahiyet-i câmiiyet/mahiyet-i câmia : pek çok özelliği üzerinde toplayan kapsamlı yapı
mâsivâ : Allah’ın dışındaki varlıklar
meâl : açıklama, anlam
mevcudat : varlıklar
mizan : ölçü, denge
muhabbet : sevgi
muhtasar : kısa, özet
müraat etme : uyma
Nakşî : Nakşibendî tarikatine bağlı olan
nükte : ince ve derin mânâlı söz
rüesa : reisler, önde gelenler
tecrit etme : soyutlama, ayırma
umum : bütün

Geri

Dipnotlar

Geri

1 : “Herşey helâk olup gidicidir—Ona bakan yüzü müstesnâ. Hüküm sadece Ona aittir; siz de Ona döndürüleceksiniz.” Kasas Sûresi, 28:88.
2 : Bâkî kalan ancak Sensin, ey Bâkî. Bâkî kalan ancak Sensin, ey Bâkî.

Geri